ρυθμός απώλειας βάρους
Υγεία και διατροφή

Ρυθμός απώλειας βάρους

Γράφει η διατροφολόγος Εβίτα Στόκα

Μία από τις συχνότερες ερωτήσεις που δέχονται οι διατροφολόγο είναι το πόσος καιρός απαιτείται για να την απώλεια των εκάστοτε επιθυμητών κιλών από κάθε διαιτώμενο. Φυσικά, η ερώτηση αυτή δεν έχει μία απόλυτη απάντηση, καθώς κάθε άτομο είναι διαφορετικό και μπορεί να ποικίλλει τόσο βιοχημικά όσο και ψυχολογικά και, άρα, να απαιτεί διαφορετική διατροφολογική προσέγγιση. Υπάρχουν βέβαια ορισμένες συστάσεις που ορίζουν ένα γενικό άξονα ρυθμού απώλειας βάρους, καθώς και κάποιες επιστημονικά τεκμηριωμένες συνιστώσες που επηρεάζουν το ρυθμό αυτό.

Παράγοντες που επηρεάζουν το ρυθμό απώλεια βάρους:

  • Φύλο

Η αναλογία λιπώδους μάζας προς μυικής μάζας επηρεάζει σε μεγάλο βαθμό την ικανότητά απώλειας βάρους. Δεδομένου ότι οι γυναίκες έχουν συνήθως μεγαλύτερη αναλογία λιπώδους προς μυικής μάζας συγκριτικά με τους άνδρες τους άνδρες, εμφανίζουν 5–10% χαμηλότερο RMR (μεταβολικό ρυθμό ηρεμίας) από τους άνδρες του αντίστοιχου ύψους. Έτσι, οι άνδρες τείνουν να χάνουν βάρος πιο γρήγορα από τις γυναίκες, ακόμη και αν ακολουθούν διατροφή ίση σε θερμίδες. Για παράδειγμα, μια μελέτη 8 εβδομάδων που περιελάμβανε πάνω από 2.000 συμμετέχοντες, σε ένα διατροφικό πλάνο ίδιων θερμίδων μεταξύ όλων των συμμετεχόντων, διαπίστωσε ότι οι άνδρες έχασαν 16% περισσότερο βάρος από τις γυναίκες. Να σημειωθεί βέβαια πως, παρόλο που παρατηρήθηκε πως οι άνδρες έχαναν βάρος πιο γρήγορα από τις γυναίκες, η μελέτη δεν ανέλυσε διαφορές με βάση το φύλο στην ικανότητα διατήρησης του βάρους μακροπρόθεσμα.

  • Ηλικία
ρυθμός απώλειας βάρους

Μία από τις πολλές σωματικές αλλαγές που συμβαίνουν με το πέρας της ηλικίας είναι οι αλλαγές στη σύσταση του σώματος, όπου το ποσοστό λίπους αυξάνεται και η μυϊκή μάζα μειώνεται. Αυτή η αλλαγή, συνδυαστικά με άλλους παράγοντες όπως οι μειωμένες θερμιδικές ανάγκες των ζωτικών οργάνων, συμβάλλει σε χαμηλότερο RMR (μεταβολικό ρυθμό ηρεμίας), αφού έχει διαπιστωθεί πως άτομα άνω των 70 ετών έχουν κατά μέσο όρο RMR 20-25% χαμηλότερο από ενήλικες μικρότερων ηλικιών.

  • Αρχικό βάρος

Η αρχική μάζα και σύσταση σώματος επηρεάζουν σημαντικά το πόσο γρήγορα μπορεί να χαθεί το επιθυμητό βάρος. Γενικότερα, οι συστάσεις συστήνουν απώλεια βάρους με ρυθμό 0,5 έως 1 kg/εβδομάδα, ωστόσο αυτή η οδηγία μπορεί να τροποποιηθεί αναλόγως με τη σωματική σύσταση του διαιτώμενου. Παραδείγματος χάριν, εάν δύο άνδρες ίδιου ύψους, ίδιου βάρους και ίδιας ηλικίας επιδιώκουν απώλεια βάρους αλλά ο ένας είναι αθλητής, τότε ο ρυθμός απώλειας πιθανότατα να είναι διαφορετικός, καθώς ο αθλητής θα έχει υψηλότερη μυική μάζα και χαμηλότερο ποσοστό λίπους, με αποτέλεσμα πιο αυξημένο μεταβολικό ρυθμό ηρεμίας.

  • Φάρμακα & κλινικές καταστάσεις
ρυθμός απώλειας βάρους

Διάφορα νοσήματα, όπως για παράδειγμα ο υποθυρεοειδισμός, μια κατάσταση στην οποία ο διαταράσσεται η παραγωγή των ορμονών που ρυθμίζουν το μεταβολισμό από το θυρεοειδή αδένα, μπορούν να επιβραδύνουν την απώλεια βάρους. Ακόμη, ορισμένες φαρμακευτικές αγωγές, όπως τα αντικαταθλιπτικά και άλλα αντιψυχωσικά, μπορούν να προάγουν την αύξηση βάρους και να εμποδίσουν την απώλεια βάρους.

  • Οικογενειακό ιστορικό και γονίδια

Έχει εδραιωθεί επιστημονικά πως στα περισσότερα άτομα με παχυσαρκία απαντάται κληρονομικότητα μέσω γονιδίων, η οποία ενδεχομένως να επιβραδύνει μία προσπάθεια απώλειας βάρους.

Βλέπουμε λοιπόν πως ο ρυθμός απώλειας βάρους είναι ένα πολύπλοκο ζήτημα, που επηρεάζεται από πολυάριθμους παράγοντες, όπως αυτούς που αναφέρθηκαν. Ένα ασφαλές όριο είναι να επιδιώκεται ρυθμός απώλειας 0,5 με 1 kg/εβδομάδα, ωστόσο αυτό μπορεί να χρειάζεται τροποποίηση για κάθε διαιτώμενο. Συμβουλευτείτε το διατροφολόγο σας ώστε να καθορίσετε το ρυθμό απώλειας και το πρόγραμμα διατροφής που ταιριάζει στις δικές σας ατομικές ανάγκες.

Leave a Reply

Η ηλ. διεύθυνση σας δεν δημοσιεύεται. Τα υποχρεωτικά πεδία σημειώνονται με *